CCC Exam Digital Financial Tools MCQ
आजच्या डिजिटल युगामध्ये Digital Financial Tools and Applications हा Banking, Finance आणि Online Payments क्षेत्रातील सर्वात महत्वाचा विषय आहे. बँका आणि वित्तीय संस्था सुरक्षित, वेगवान आणि पारदर्शक व्यवहारासाठी या tools चा वापर करतात. या ब्लॉगमध्ये आपण CCC Exam Digital Financial Tools 50 MCQ Questions with Answers and Explanations (English + Marathi) पाहणार आहोत. हे प्रश्न विशेषतः CCC Exam, Computer Courses, Banking आणि Competitive Exams साठी खूप उपयुक्त ठरणार आहेत.
Q1. What is the full name of KYC?
KYC चे पूर्ण नाव काय आहे?
A) Know your customer
B) Know your cash
C) Knowledge of your customer
D) None of these
Answer: A) Know your customer
Explanation:
KYC म्हणजे Know Your Customer. हे बँका आणि वित्तीय संस्था ग्राहकांची ओळख पडताळण्यासाठी वापरतात.
Q2. Helps in faster disposal of large number of checks in banking sector?
मोठ्या संख्येने चेक प्रक्रिया करण्यासाठी कोणते तंत्रज्ञान वापरले जाते?
A) OMR
B) OCR
C) MICR
D) None
Answer: C) MICR
Explanation:
MICR (Magnetic Ink Character Recognition) हे तंत्रज्ञान चेक process जलद आणि अचूक करण्यासाठी वापरले जाते.
Q3. What is the full name of MMID?
MMID चे पूर्ण नाव काय आहे?
A) Mobile Money Identify
B) Mobile Money Identifier
C) Both
D) None
Answer: B) Mobile Money Identifier
Explanation:
MMID म्हणजे Mobile Money Identifier. हे 7 अंकांचे unique code आहे जे Mobile Banking Fund Transfer साठी वापरले जाते.
Q4. Is it possible with mobile banking?
मोबाईल बँकिंगमुळे काय शक्य आहे?
A) Viewing savings of accounts
B) Electricity bill payment
C) Fund transfer
D) All of the above
Answer: D) All of the above
Explanation:
Mobile Banking मधून Balance Check, Bill Payment, Fund Transfer सगळे शक्य आहे.
Q5. Interest is paid by the Bank on ______?
बँकेकडून व्याज कोणत्या गोष्टीवर दिले जाते?
A) Loans
B) Deposits
C) Transactions
D) Withdraw
Answer: B) Deposits
Explanation:
बँक Deposits वर व्याज देते, पण Loans वर व्याज आकारते.
Q6. Is not the work of ‘Internet Banking’?
‘Internet Banking’ चे काम नाही कोणते?
A) Withdraw cash from account
B) Viewing account details
C) Applying for loan
D) View details of recent work
Answer: A) Withdraw cash from account
Explanation:
Internet Banking मधून आपण Balance Check, Fund Transfer, Loan Apply करू शकतो, पण थेट Cash Withdraw करू शकत नाही.
Q7. Therefore, we need banks?
आपल्याला बँकांची गरज का आहे?
A) To take loan
B) To get interest
C) To keep the money safe
D) All of the above
Answer: D) All of the above
Explanation:
बँका आपले पैसे सुरक्षित ठेवतात, व्याज देतात आणि कर्ज देतात.
Q8. Which of the following is a document related to verification of identity?
ओळख पडताळणीसाठी कोणता document वापरला जातो?
A) Driving license
B) Passport
C) PAN card
D) All of this
Answer: D) All of this
Explanation:
KYC साठी Aadhaar, PAN, Passport, Driving License सारखी कागदपत्रे वापरली जातात.
Q9. How many digits are there in the printed number on the ATM debit card?
ATM Debit Card वरील नंबर किती अंकी असतो?
A) 12
B) 14
C) 16
D) 10
Answer: C) 16
Explanation:
सर्व Debit आणि Credit Cards वर 16 Digit Number छापलेला असतो.
Q10. What does ‘T’ mean in RTGS?
RTGS मध्ये ‘T’ चा अर्थ काय आहे?
A) Tea
B) Time
C) Today
D) Transfer
Answer: B) Time
Explanation:
RTGS म्हणजे Real Time Gross Settlement. यामध्ये “T” म्हणजे Time.
Q11. What does Aadhar mean?
आधार म्हणजे काय?
A) UIDAI issued ID
B) 12-digit number card
C) A savings account
D) Both A and B
Answer: D) Both A and B
Explanation:
आधार हे UIDAI द्वारे जारी केलेले 12 अंकांचे Unique Identity Number आहे. Savings Account नाही.
Q12. Which of the following documents are officially considered valid for fulfillment of KYC norms?
KYC norms साठी कोणती कागदपत्रे वैध आहेत?
A) Aadhaar Number
B) Passport
C) PAN
D) All of the above
Answer: D) All of the above
Explanation:
KYC साठी Aadhaar, Passport, PAN हे सर्व मान्य documents आहेत.
Q13. When was QR Code first used?
QR Code पहिल्यांदा कधी वापरला गेला?
A) 1990
B) 1991
C) 1992
D) 1994
Answer: D) 1994
Explanation:
QR Code (Quick Response Code) 1994 मध्ये जपानमध्ये Denso Wave कंपनीने विकसित केला.
Q14. What is the full form of DFT?
DFT चे पूर्ण रूप काय आहे?
A) Digital Financial Tools
B) Digital Dynamic Tools
C) Dynamic Financial Tools
D) None
Answer: A) Digital Financial Tools
Explanation:
DFT म्हणजे Digital Financial Tools, जे बँकिंग व फायनान्स क्षेत्रात वापरले जाते.
Q15. Credit is related to?
Credit कशाशी संबंधित आहे?
A) Depositing money in the bank
B) Cash withdrawal
C) Debit
D) None of these
Answer: A) Depositing money in the bank
Explanation:
Accounting मध्ये Credit म्हणजे बँकेत पैसे जमा होणे, तर Debit म्हणजे पैसे काढणे.
Q16. TZ Cash is a mobile wallet authorized by which bank?
TZ Cash हे Mobile Wallet कोणत्या संस्थेने अधिकृत केले आहे?
A) Finance Ministry
B) SBI
C) RBI
D) GOI
Answer: C) RBI
Explanation:
TZ Cash हे Mobile Wallet RBI (Reserve Bank of India) ने अधिकृत केले आहे.
Q17. Interest is charged by the bank on ______?
बँक व्याज कोणत्या गोष्टीवर आकारते?
A) Deposit
B) Loan
C) Both
D) None
Answer: B) Loan
Explanation:
बँक Deposits वर व्याज देते आणि Loans वर व्याज आकारते.
Q18. How many digits are there in the Maestro card number?
Maestro Card नंबर किती अंकी असतो?
A) 22
B) 19
C) 20
D) 18
Answer: B) 19
Explanation:
Maestro Card मध्ये 19 digit number असतो.
Q19. What is the full form of IMEI?
IMEI चे पूर्ण रूप काय आहे?
A) Internet Mobile Equipment Identity
B) International Mobile Electronic Identity
C) International Mobile Equipment Identity
D) None
Answer: C) International Mobile Equipment Identity
Explanation:
IMEI म्हणजे International Mobile Equipment Identity, जे प्रत्येक मोबाइलसाठी unique number असते.
Q20. Credit card is also known by which other name?
Credit Card ला आणखी कोणत्या नावाने ओळखले जाते?
A) Soft money
B) Easy money
C) Hard money
D) Plastic money
Answer: D) Plastic money
Explanation:
Credit Card ला Plastic Money असे म्हणतात कारण हे cashless transaction साठी वापरले जाते.
Q21. Full form of UIDAI?
UIDAI चे पूर्ण रूप काय आहे?
A) University Identification Authority of India
B) Unique Identification Authority of India
C) Unique Information Authority of India
D) Option 4
Answer: B) Unique Identification Authority of India
Explanation:
UIDAI म्हणजे Unique Identification Authority of India जी संस्था Aadhaar Cards जारी करते.
Q22. Interest is paid on bank savings deposits?
बँक बचत ठेवींवर व्याज कधी दिले जाते?
A) Per month
B) Quarter
C) Half-yearly
D) Yearly
Answer: B) Quarter
Explanation:
Savings Account वर व्याज साधारणपणे प्रत्येक तिमाही (Quarterly) दिले जाते.
Q23. What is the full name of BHIM?
BHIM चे पूर्ण नाव काय आहे?
A) Unified Payment Interface
B) Bahartiya Interface Money
C) International Banking Payment
D) Bharat Interface For Money
Answer: D) Bharat Interface For Money
Explanation:
BHIM म्हणजे Bharat Interface for Money, जे UPI आधारित Payment App आहे.
Q24. How many alphanumeric words can be stored in QR code?
QR Code मध्ये किती अल्फान्यूमेरिक शब्द साठवले जाऊ शकतात?
A) 4296
B) 5028
C) 9668
D) 12055
Answer: A) 4296
Explanation:
एक QR Code मध्ये 4296 अल्फान्यूमेरिक कॅरेक्टर्स साठवता येतात.
Q25. ATM म्हणजे काय?
ATM म्हणजे काय?
A) Branches of banks
B) Staff free counters in banks
C) Cashing cash without staff
D) None of these
Answer: C) Cashing cash without staff
Explanation:
ATM (Automated Teller Machine) म्हणजे बँक कर्मचाऱ्यांशिवाय रोख पैसे काढण्याची सुविधा.
Q26. What is the full form of PAN?
PAN चे पूर्ण रूप काय आहे?
A) A kind of account
B) Permanent Account Number
C) Position Account Number
D) Primary Account Number
Answer: B) Permanent Account Number
Explanation:
PAN म्हणजे Permanent Account Number, जे 10 अंकी अल्फान्यूमेरिक ओळखपत्र आहे.
Q27. NABARD is related to?
NABARD कोणत्या क्षेत्राशी संबंधित आहे?
A) Bank
B) Lending institution
C) Ending institution
D) None of these
Answer: B) Lending institution
Explanation:
NABARD (National Bank for Agriculture and Rural Development) हे ग्रामीण व कृषी क्षेत्रासाठी वित्त पुरवठा करणारे संस्थान आहे.
Q28. What is the full name of AEPS?
AEPS चे पूर्ण रूप काय आहे?
A) Annual Premium Equivalent System
B) Aadhaar Enabled Payment System
C) Aadhaar Premium Enabled System
D) Aadhaar Payment Enabled System
Answer: B) Aadhaar Enabled Payment System
Explanation:
AEPS म्हणजे Aadhaar Enabled Payment System, ज्यामध्ये Aadhaar Number द्वारे Digital Transactions करता येतात.
Q29. How many numbers are there in OTP issued by the bank?
Bank ने जारी केलेल्या OTP मध्ये किती अंक असतात?
A) 4
B) 5
C) 6
D) 8
Answer: C) 6
Explanation:
Bank कडून SMS किंवा Email वर मिळणारा OTP (One Time Password) साधारण 6 Digit चा असतो.
Q30. What is the time limit for OTP?
OTP साठी वेळ मर्यादा किती असते?
A) 5 minutes
B) 10 minutes
C) 50 minutes
D) 15 minutes
Answer: B) 10 minutes
Explanation:
Bank कडून मिळणारा OTP साधारण 10 minutes पर्यंत valid असतो.
Q31. Can debit card and credit card be used for cash withdrawal?
डेबिट कार्ड आणि क्रेडिट कार्ड रोख पैसे काढण्यासाठी वापरता येतात का?
A) True
B) False
Answer: A) True
Explanation:
Debit Card ने Cash Withdraw सहज करता येते. Credit Card द्वारेही Cash Withdraw शक्य असते, परंतु त्यावर जास्त शुल्क आणि व्याज आकारले जाते.
Q32. Confirmation of customers by merchants is called KYC?
व्यापाऱ्यांकडून ग्राहकांची पुष्टी करणे याला KYC म्हणतात का?
A) True
B) False
Answer: A) True
Explanation:
KYC म्हणजे Know Your Customer. व्यापारी किंवा बँका ग्राहकांची ओळख पडताळून खात्री करतात, त्याला KYC म्हणतात.
Q33. What is the full form of IDS?
IDS चे पूर्ण रूप काय आहे?
A) Intrusion Detection System
B) International Detection System
C) Intrusion Detection Server
D) None
Answer: C) Intrusion Detection Server
Explanation:
IDS म्हणजे Intrusion Detection Server, जे नेटवर्कमध्ये होणारे अनधिकृत प्रवेश शोधण्यासाठी वापरले जाते.
Q34. How many digits are there in IFSC Code?
IFSC Code मध्ये किती अंक असतात?
A) 11
B) 10
C) 15
D) 50
Answer: A) 11
Explanation:
IFSC (Indian Financial System Code) हा 11 Character Code असतो, जो बँक शाखेची ओळख पटवतो.
Q35. What does QR code mean?
QR Code म्हणजे काय?
A) Quick Register Code
B) Quick Response Code
C) Quick Random Code
D) None of these
Answer: B) Quick Response Code
Explanation:
QR Code म्हणजे Quick Response Code. हे 2D Barcode आहे जे Mobile Scanning साठी वापरले जाते.
Q36. What is the full form of NEFT?
NEFT चे पूर्ण रूप काय आहे?
A) National Electronic Fund Transfer
B) Net Easy Fund Transfer
C) National Easy Fund Transaction
D) None
Answer: A) National Electronic Fund Transfer
Explanation:
NEFT म्हणजे National Electronic Fund Transfer. ही बँकांमधील सुरक्षित ऑनलाइन पैसे पाठवण्याची सुविधा आहे.
Q37. UPI stands for?
UPI चे पूर्ण रूप काय आहे?
A) Unified Payment Interface
B) Unique Payment Integration
C) Unified Processing Identity
D) None
Answer: A) Unified Payment Interface
Explanation:
UPI म्हणजे Unified Payment Interface. हे NPCI ने विकसित केलेले real-time instant payment system आहे.
Q38. What is the minimum amount limit for RTGS?
RTGS साठी किमान किती रकमेची मर्यादा आहे?
A) ₹1,000
B) ₹2,00,000
C) ₹5,00,000
D) No Limit
Answer: B) ₹2,00,000
Explanation:
RTGS द्वारे किमान ₹2,00,000 रक्कम ट्रान्सफर केली जाऊ शकते.
Q39. Which of the following is not an E-Wallet?
खालीलपैकी कोणते E-Wallet नाही?
A) Paytm
B) PhonePe
C) Google Pay
D) NEFT
Answer: D) NEFT
Explanation:
Paytm, PhonePe, Google Pay हे e-wallets आहेत. पण NEFT हे बँक ट्रान्सफर सिस्टम आहे.
Q40. What is the full form of NPCI?
NPCI चे पूर्ण रूप काय आहे?
A) National Payments Corporation of India
B) National Processing Council of India
C) New Payment Control Institute
D) None
Answer: A) National Payments Corporation of India
Explanation:
NPCI म्हणजे National Payments Corporation of India, जी संस्था UPI, RuPay, AEPS सारखी payment systems चालवते.
Q41. Which card is issued under Jan Dhan Yojana?
जनधन योजनेअंतर्गत कोणता कार्ड दिला जातो?
A) Maestro Card
B) Visa Card
C) RuPay Card
D) Master Card
Answer: C) RuPay Card
Explanation:
Jan Dhan Yojana अंतर्गत RuPay Debit Card मोफत दिला जातो.
Q42. Which technology is used in Contactless Payments?
Contactless Payment मध्ये कोणती technology वापरली जाते?
A) NFC
B) RFID
C) Both A and B
D) None
Answer: C) Both A and B
Explanation:
NFC (Near Field Communication) आणि RFID (Radio Frequency Identification) या तंत्रज्ञानामुळे contactless card payments शक्य होतात.
Q43. In Internet Banking, which security feature is used for login?
Internet Banking login साठी कोणती सुरक्षा पद्धत वापरली जाते?
A) OTP
B) Password
C) Captcha
D) All of the above
Answer: D) All of the above
Explanation:
Login साठी Password, OTP, Captcha सारखे multi-layer security वापरले जाते.
Q44. RuPay Card is launched by?
RuPay Card कोणत्या संस्थेने सुरू केले?
A) RBI
B) NPCI
C) SBI
D) Govt of India
Answer: B) NPCI
Explanation:
RuPay हे NPCI द्वारे लॉन्च केलेले भारतीय Debit Card Network आहे.
Q45. What is the maximum limit for UPI Lite wallet?
UPI Lite wallet ची कमाल मर्यादा किती आहे?
A) ₹500
B) ₹1,000
C) ₹2,000
D) ₹5,000
Answer: C) ₹2,000
Explanation:
UPI Lite मध्ये एका transaction साठी limit ₹500 आणि wallet balance limit ₹2,000 आहे.
Q46. What is the full form of PoS?
PoS चे पूर्ण रूप काय आहे?
A) Point of System
B) Point of Sale
C) Power of Security
D) None
Answer: B) Point of Sale
Explanation:
PoS म्हणजे Point of Sale, जिथे debit/credit card द्वारे payment केला जातो.
Q47. Which is the first Indian Payment Bank?
भारतामधील पहिले Payment Bank कोणते?
A) Paytm Payment Bank
B) Airtel Payment Bank
C) India Post Payment Bank
D) Jio Payment Bank
Answer: B) Airtel Payment Bank
Explanation:
Airtel Payments Bank हे भारतातील पहिले payment bank होते.
Q48. SWIFT code is used for?
SWIFT Code कशासाठी वापरला जातो?
A) Domestic transactions
B) International money transfer
C) Mobile wallet
D) None
Answer: B) International money transfer
Explanation:
SWIFT Code (Society for Worldwide Interbank Financial Telecommunication) आंतरराष्ट्रीय money transfer साठी वापरला जातो.
Q49. Which is the governing body of Indian Banking System?
भारतीय बँकिंग प्रणालीची नियामक संस्था कोणती?
A) SEBI
B) NABARD
C) RBI
D) NPCI
Answer: C) RBI
Explanation:
RBI (Reserve Bank of India) ही भारतीय बँकिंग प्रणालीची नियामक संस्था आहे.
Q50. What is the full form of EMI?
EMI चे पूर्ण रूप काय आहे?
A) Easy Money Installment
B) Equated Monthly Installment
C) Equal Money Interest
D) None
Answer: B) Equated Monthly Installment
Explanation:
EMI म्हणजे Equated Monthly Installment, ज्याद्वारे कर्ज हप्त्यांमध्ये फेडले जाते.
या ब्लॉगमध्ये आपण Digital Financial Tools and Applications वरील 50 महत्वाचे CCC Exam Digital Financial Tools 50 MCQ Questions with Answers (English + Marathi) पाहिले. या प्रश्नसंचामध्ये KYC, UPI, NEFT, RTGS, QR Code, NPCI, RuPay, AEPS, PoS, EMI यांसारख्या सर्व महत्वाच्या संकल्पना समाविष्ट आहेत.
जर तुम्ही CCC Exam, Banking Awareness किंवा Competitive Exams साठी तयारी करत असाल, तर हा प्रश्नसंच तुमच्या अभ्यासासाठी एक संपूर्ण मार्गदर्शक ठरेल. तुमच्या अभ्यासात हा ब्लॉग नक्की मदत करेल.